ΕλληνικάEnglishDeutsch

ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΩΡΕΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ (Παλαιό Κτήριο, γραφείο 208α, τηλ. 2310.997551):
• Τρίτη 29.8., 14.30-15.30
• Τετάρτη 13.9., 17.00-19.00 [<- αλλαγή ώρας!]
• Παρασκευή 15.9., 13.30-14.30
• Τετάρτη 27.9., 18.00-20.00
• Πέμπτη 28.9., 17.00-19.00
καθώς και κατόπιν συνεννοήσεως, μετά από ηλεκτρονική επικοινωνία: pan@thanassas.gr

Χειμερινό Εξάμηνο 2017-18

Φ357: Χέγκελ, Φιλοσοφία της Ιστορίας
        Πιθανότατα, κανένα άλλο κείμενο του Χέγκελ δεν έχει διαβαστεί και ερμηνευτεί τόσο πολύ και τόσο διαφορετικά όσο η Εισαγωγή στις διαλέξεις του για τη Φιλοσοφία της Ιστορίας. Ο φιλόσοφος επιχειρεί εδώ να συγκροτήσει μια φιλοσοφική θεώρηση της παγκόσμιας ιστορίας που διαφέρει από τις συνήθεις προσεγγίσεις των ιστορικών – εξακολουθώντας ωστόσο να επιδιώκει τη νομιμοποίησή της μέσα από το ιστορικό υλικό: «την ιστορία πρέπει να την παίρνουμε ως έχει· πρέπει να ενεργούμε ιστορικά και εμπειρικά». Σκοπός αυτής της φιλοσοφικής θεώρησης είναι η διασάφηση του νοήματος της ιστορίας, η οποία εμφανίζεται έτσι ως μια σταδιακή αλλά σαφής «πρόοδος στη συνείδηση της ελευθερίας». Κινητήρια δύναμη αυτής της προόδου είναι η ιδέα της (πολιτικής) ελευθερίας, προς την πραγμάτωση της οποίας εμφανίζεται να τείνει ολόκληρη η παγκόσμια ιστορία.
        Μέσω μιας ενδελεχούς ανάγνωσης του κειμένου της Εισαγωγής, θα επιχειρήσουμε να συλλάβουμε τον χαρακτήρα και τη νομιμότητα του εγχειρήματος μιας φιλοσοφικής ιστορίας. Το μάθημα ενδείκνυται γενικότερα και ως ιδεώδης εισαγωγή στην εγελιανή φιλοσοφία· είναι “ανοικτό” σε φοιτητές όλων των Σχολών και Τμημάτων, και η παρακολούθησή του κρίνεται απαραίτητη. Η αξιολόγηση της επίδοσης κατά την τελική εξέταση θα ελέγχει την ικανότητα για ερμηνευτική προσέγγιση του κειμένου που θα μας απασχολήσει (χωρίς να προϋποθέτει κανενός είδους αποστήθιση). – Οι μετέχοντες στο μάθημα υποχρεούνται να εγγραφούν στην ηλεκτρονική σελίδα του μαθήματος (στην οποία μπορούν να εισέλθουν κάνοντας χρήση του ιδρυματικού τους λογαριασμού): https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=6719
        Κείμενο: Χέγκελ, Ο Λόγος στην ιστορία. Εισαγωγή στη φιλοσοφία της ιστορίας. Αθήνα: Μεταίχμιο 2006.

ΦΚ 216: Πλάτωνος Φαίδων
        Ο Φαίδων είναι ένας από τους “δημοφιλέστερους”, αλλά και σημαντικότερους πλατωνικούς διαλόγους. Εν μέσω μιας εξαίρετης δραματουργίας, ο Πλάτων εμφανίζει εδώ τον Σωκράτη να περνά τις τελευταίες του ώρες (πριν λάβει το κώνειο) συζητώντας με τους φίλους του για την ψυχή και την αθανασία της· σε αυτό το πλαίσιο, εκτίθενται οι βασικές πτυχές της θεωρίας των Ιδεών, η οποία παρουσιάζεται εδώ ως μια υπόθεσις. Ο Φαίδων έχει δικαίως χαρακτηριστεί ως «η Magna Charta της δυτικής μεταφυσικής». Μέσω μιας προσεκτικής ανάγνωσης, θα επιχειρήσουμε να κατανοήσουμε τους λόγους για τους οποίους ο διάλογος υπήρξε τόσο σημαντικός και άσκησε τόσο μεγάλη επίδραση. Θα προσπαθήσουμε, ιδίως, να διασαφήσουμε τη σχέση που διέπει τα δύο βασικά θέματα του διαλόγου: τις Ιδέες και την αθανασία της ψυχής.
        Το μάθημα είναι “ανοικτό” σε φοιτητές όλων των Σχολών και Τμημάτων. Η παρακολούθησή του είναι απαραίτητη. Η αξιολόγηση της επίδοσης κατά την τελική εξέταση θα ελέγχει την ικανότητα για ερμηνευτική προσέγγιση του κειμένου που θα μας απασχολήσει (χωρίς να προϋποθέτει κανενός είδους αποστήθιση). – Οι μετέχοντες στο μάθημα υποχρεούνται να εγγραφούν στην ηλεκτρονική σελίδα του μαθήματος (στην οποία μπορούν να εισέλθουν κάνοντας χρήση του ιδρυματικού τους λογαριασμού): https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=6718
        Κείμενο: Πλάτων, Φαίδων-Πρωταγόρας (μτφρ. Ε. Παπανούτσος). Αθήνα: Δαίδαλος.

Εαρινό Εξάμηνο 2018

Φ 114, Σύγχρονη φιλοσοφία     
      Σκοπός του μαθήματος είναι η εξοικείωση με την πολυμορφία των φιλοσοφικών ρευμάτων που αναπτύσσονται στη διάρκεια του εικοστού αιώνα. Στο πλαίσιο αυτό, και ξεκινώντας από τον Νίτσε ως φιλόσοφο με τον οποίο “κλείνει” η περίοδος των Νέων Χρόνων, θα ασχοληθούμε μεταξύ άλλων με φιλοσόφους όπως ο Χούσσερλ, ο Βίτγκενσταϊν, ο Χάιντεγκερ, ο Χόρκχαϊμερ, ο Γκάνταμερ, ο Κουν και ο Ντερριντά. Καθώς η ενασχόληση με τη φιλοσοφία δεν είναι παρά ενασχόληση με τα φιλοσοφικά κείμενα, η προσπάθειά μας θα στηριχθεί σε επιλεγμένα αποσπάσματα από το έργο αυτών των φιλοσόφων.
      Το μάθημα είναι “ανοικτό” σε φοιτητές όλων των Σχολών και Τμημάτων. Η παρακολούθησή του κρίνεται απαραίτητη. Η αξιολόγηση της επίδοσης κατά την τελική εξέταση θα ελέγχει την ικανότητα για ερμηνευτική προσέγγιση των κειμένων που θα μας απασχολήσουν (χωρίς να προϋποθέτει κανενός είδους αποστήθιση). --> Οι μετέχοντες στο μάθημα υποχρεούνται να εγγραφούν στην ηλεκτρονική σελίδα του μαθήματος (στην οποία μπορούν να εισέλθουν κάνοντας χρήση του ιδρυματικού τους λογαριασμού): https://elearning.auth.gr/course/view.php?id=7692.

Vico, Η Νέα Επιστήμη
        Με το έργο του Scienza Nuova, ο Ιταλός φιλόσοφος Giambattista Vico (1668-1744) επιχειρεί να ανασυγκροτήσει μια νέου τύπου ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού, η οποία στηρίζεται σε μια ριζικά νέα αντίληψη για την ιστορικότητα. Στην αισιόδοξη πρόσληψη της ιστορίας ως ενός έλλογου γίγνεσθαι που ωθεί την ανθρωπότητα προς την τελείωση, ο Βίκο θα αντιτάξει τη θέση ότι η ιστορία αποτελεί κατεξοχήν ανθρώπινο δημιούργημα· ως τέτοιο, αφενός υπόκειται στους ανθρώπινους περιορισμούς, αφετέρου ωστόσο κατέχει μια γνωσιοθεωρητική προτεραιότητα: μπορούμε να γνωρίζουμε κυρίως ό,τι εμείς οι ίδιοι έχουμε δημιουργήσει, «verum et factum convertuntur». Η Νέα Επιστήμη παρέμεινε ουσιαστικά αγνοημένη έως τις αρχές  του 20ού αιώνα, οπότε και «ανακαλύφθηκε» εκ νέου επηρεάζοντας αποφασιστικά τις αντιλήψεις για τον μύθο, την ιστορία, τον πολιτισμό, την ποίηση και τη γλώσσα στην ηπειρωτική σκέψη. Στο μάθημα θα μελετήσουμε επιλεγμένα αποσπάσματα του εκτενούς αυτού κειμένου. – Αυτονοήτως, η παρακολούθηση του μαθήματος είναι υποχρεωτική (δεν επιτρέπονται πάνω από δύο απουσίες). Η αξιολόγηση θα γίνει βάσει γραπτής εργασίας που θα παραδοθεί τον Ιούνιο ή τον Σεπτέμβριο. Η εξοικείωση με το θέμα και η μελέτη μέρους της βιβλιογραφίας κρίνεται απαραίτητη πριν από την έναρξη του μαθήματος.
        Κείμενο: Giambattista Vico: Η νέα επιστημονική γνώση (μτφρ. Γ. Κεντρωτής). Αθήνα: Gutenberg 2015.

Αρχή σελίδας